Finanse osobiste
Kalkulator odsetek prostych
Podaj trzy z czterech wartości: pozostawione puste pole zostanie obliczone automatycznie.
Kiedy stosuje się obliczenia na odsetkach prostych
Przy odsetkach prostych odsetki naliczają się zawsze i wyłącznie od kapitału początkowego: te już naliczone nie są doliczane do kapitału, więc same nie generują kolejnych odsetek. Wartość końcowa rośnie liniowo, a nie wykładniczo, co czyni ten rachunek szczególnie odpowiednim dla operacji krótkoterminowych.
To reżim stosowany zwyczajowo w wielu operacjach poniżej roku: debety na rachunku, dyskonto weksli, odsetki za zwłokę, niereinwestowane kupony, pożyczki prywatne spłacane jednorazowo. W umowach powyżej roku przeważa procent składany, ponieważ okresowa kapitalizacja staje się decydująca.
Przykład liczbowy: 10 000 € ulokowane na 10 okresów przy 3% za okres daje wartość końcową 10 000 × (1 + 0,03 × 10) = 13 000 €, czyli 3 000 € odsetek. Przy procencie składanym, przy tej samej stopie i tym samym okresie, wartość końcowa wyniosłaby 13 439,16 €: różnica 439,16 € to dokładnie to, co traci się, nie kapitalizując odsetek pośrednich.
Kalkulator rozwiązuje wzór względem dowolnej niewiadomej. Pozostawiając puste pole „Stopa”, otrzymasz implikowaną rentowność operacji, której kapitał, wartość końcową i czas trwania znasz — przydatne przy porównywaniu dwóch różnie sformułowanych propozycji.
Częste błędy
- Użycie stopy rocznej przy okresach wyrażonych w miesiącach: stopa i okres muszą mieć tę samą jednostkę, inaczej wynik jest błędny dwunastokrotnie. W razie potrzeby przelicz najpierw stopę kalkulatorem równoważnej stopy prostej.
- Stosowanie odsetek prostych do operacji wieloletnich: powyżej roku brak kapitalizacji systematycznie zaniża wartość końcową i przestaje odzwierciedlać rzeczywiste warunki umowy.
- Mylenie wartości końcowej z odsetkami: wartość końcowa M zawiera już zwrócony kapitał, a odsetki to różnica M − C.
Najczęstsze pytania
Jaki jest wzór na odsetki proste?
Wartość końcową oblicza się jako M = C × (1 + i × t), gdzie C to kapitał początkowy, i to stopa procentowa za okres w postaci dziesiętnej, a t to liczba okresów. Odsetki wynoszą I = C × i × t.
Kiedy lepiej stosować odsetki proste niż składane?
Odsetki proste to zwyczajowa konwencja dla operacji krótszych niż rok lub spłacanych jednorazowo. Dla horyzontów wieloletnich właściwym reżimem jest procent składany, który uwzględnia okresową kapitalizację odsetek.
Czy mogę obliczyć stopę albo czas zamiast wartości końcowej?
Tak: kalkulator automatycznie wyznacza pole, które pozostawisz puste — kapitał, stopę, liczbę okresów lub wartość końcową — na podstawie pozostałych trzech wartości.
Czy podawana stopa jest roczna?
Stopa musi dotyczyć tego samego okresu, którym mierzysz czas trwania. Jeśli okresy to miesiące, potrzebna jest stopa miesięczna; jeśli lata — roczna. Do przeliczania służy kalkulator równoważnej prostej stopy procentowej.
Jak działa to obliczenie
M = C × (1 + i × t) oraz I = M − C = C × i × t. Po przekształceniu otrzymujemy C = M / (1 + i × t), i = (M / C − 1) / t oraz t = (M / C − 1) / i. Stopę i podaje się w postaci dziesiętnej (3% → 0,03) i musi ona dotyczyć tego samego okresu co t.
Powiązane kalkulatory
Procent składany
Oblicz kapitał, stopę, okresy lub wartość końcową wzorem procentu składanego.
Równoważna stopa prosta
Przelicz stopę prostą między okresem miesięcznym, kwartalnym, czteromiesięcznym i rocznym.
Równoważna stopa składana
Przelicz stopę składaną między okresami wzorem wykładniczym.
Rachunek bieżący: metoda hamburska
Liczby odsetkowe po stronie Ma i Wn, odsetki, podatek i saldo końcowe rachunku bieżącego.