Ekonomia przedsiębiorstwa
Ekonomiczna wielkość zamówienia według wzoru Wilsona
Wpisz roczne zapotrzebowanie, koszt jednego zamówienia i koszt utrzymania zapasu: otrzymasz wielkość zamówienia minimalizującą koszty, liczbę zamówień i moment ponownego zamówienia.
Ile zamawiać: ekonomiczna wielkość zamówienia
Częste zamawianie małych ilości kosztuje w zamówieniach: obsługa, transport, kontrola. Rzadkie zamawianie dużych ilości kosztuje w magazynie: miejsce, zamrożony kapitał, ubezpieczenie, straty. Ekonomiczna wielkość zamówienia minimalizuje sumę obu kosztów, a w optimum oba koszty są dokładnie równe.
Wzór Wilsona daje ją w jednej linijce: Q = √(2 × zapotrzebowanie × koszt zamówienia ÷ koszt utrzymania sztuki). Przy 12 000 sztuk rocznie, 50 za zamówienie i 3 za utrzymanie sztuki (20% ceny 15) wielkość zamówienia to około 632 sztuk, zamawianych około 19 razy w roku.
Punkt ponownego zamówienia mówi, kiedy zamawiać: zużycie w czasie dostawy plus zapas bezpieczeństwa. Przy 250 dniach roboczych zużycie to 48 sztuk dziennie; przy 5 dniach dostawy i 100 sztukach zapasu zamawia się, gdy stan spadnie do 340 sztuk.
Częste błędy
- Stosowanie kosztu utrzymania na zamówienie zamiast na sztukę i rok: wzór wymaga spójnych wielkości rocznych.
- Pomijanie kosztu kapitału w koszcie utrzymania: towar w magazynie to pieniądz, który nie pracuje.
- Stosowanie wzoru przy bardzo nieregularnym popycie: model zakłada stałe zużycie.
Najczęstsze pytania
Dlaczego w optimum oba koszty są równe?
Koszt zamawiania maleje wraz z wielkością zamówienia, a koszt utrzymania rośnie liniowo. Ich suma jest najmniejsza dokładnie tam, gdzie się przecinają: to własność tego kształtu funkcji.
Co jeśli nieco pomylę się w szacunku kosztów?
Niewiele się zmieni: krzywa kosztu całkowitego jest płaska w pobliżu minimum. Zamówienie o 20% większe lub mniejsze od optymalnego podnosi koszt całkowity tylko o około 2%.
A jeśli dostawca daje rabaty ilościowe?
Podstawowy wzór ich nie uwzględnia. Liczy się koszt całkowity, z ceną zakupu, dla wielkości Wilsona i dla każdego progu rabatowego i wybiera najniższy.
Jak działa to obliczenie
Ekonomiczna wielkość zamówienia Q* = √(2 × D × S ÷ H), gdzie D to roczne zapotrzebowanie, S koszt jednego zamówienia, a H koszt utrzymania sztuki przez rok (lub cena × stawka). Zamówienia w roku = D ÷ Q*; długość cyklu = dni robocze ÷ zamówienia. Koszt zamawiania = D ÷ Q × S; koszt utrzymania = Q ÷ 2 × H. Punkt ponownego zamówienia = D ÷ dni robocze × czas dostawy + zapas bezpieczeństwa.
Powiązane kalkulatory
Marża pokrycia
Jednostkowa i całkowita marża pokrycia, próg rentowności, margines bezpieczeństwa i dźwignia operacyjna.
Próg rentowności (break even)
Liczba sztuk i przychód potrzebne do pokrycia kosztów stałych, z marżą pokrycia i marginesem bezpieczeństwa.
Marża i narzut
Cena sprzedaży z kosztu i narzutu albo marży, z oboma wskaźnikami.